Wouterswoude

Over het dorp Wouterswoude 

In de noord-oost hoek van de Dokkumer Wouden ligt het dorp Wouterswoude. Het heeft ongeveer 1100 inwoners. Mogelijk is de naam ontstaan uit de oude landstreek “Waltheim”. Van oudsher was het een  boerendorp, aan de noordkant grenst het aan Dokkum, aan de zuidkant aan Zwaagwesteinde, terwijl de dorpen Driesum en Damwoude de grensdorpen aan de oost- en westkant vormen. 

Het oude dorp ontstond op de zgn.”hoarnlegers” (dit waren de erven waar een boerderij of een huis op stond) welke stemrecht hadden –bijvoorbeeld voor het benoemen van een burgemeester- Wouterswoude had 29 stemmen. 

De kerk

Het oude, maar goed onderhouden Hervormde Kerkje staat op een kleine terp aan de Achterweg. Men denkt dat het oude kerkje in de 13e eeuw gebouwd is. In 1805 is er rond het schip van de kerk een muur gemetseld. De toren is niet omgemetseld, maar het oude zadeldak is vervangen door een korte spits. In 1842 werd er een Gereformeerde Kerk gebouwd aan de Voorweg te Wouterswoude. Deze kerk is in 1922 afgebrand. Er werd een nieuwe kerk gebouwd nagenoeg op dezelfde plaats en in 1923 in gebruik genomen. De Vrijgemaakt Ger. Kerk bouwde haar kerkgebouw in 1953 aan de Kerklaan. 

Paden en lanen

De asfaltweg die vanaf Damwoude in oostelijke richting naar Driesum loopt, is de Voorweg met aan beide kanten trottoirs en fleurige beplanting van bomen, struiken en bloemen passend bij een dorp in de Wouden. Parallel aan de Voorweg loopt 1km. noordelijker de oudere Achterweg. Hieraan staat ook de oude Hervormde Kerk ( in het verleden werd het hier wel Opperbuorren of Tsjerkebuorren genoemd, terwijl men  de Voorweg en het zuidelijk deel daarvan de naam Utbuorren gaf). Noord-zuid loopt de Dokkumerlaan –vroeger de “âld loane” naar Dokkum en vanaf de eerder genoemde kerk de Kerklaan –vroeger de Wâltersloane”in zuidelijke richring naar de Voorweg. Aan de zuidkant van de Voorweg ligt de Broeklaan richting Zwaagwesteinde. Ongeveer een halve kilometer op de Broeklaan kan men rechtsaf slaan en komt men op een gedeelte van de oude halepaden. Dit was vroeger een zandpad dat vanaf Rinsumageest, over Damwoude (toen Akkerwoude, Murmerwoude en Dantumawoude) naar het Meerikkerpaed te Wouterswoude. Een eeuwen oud pad dat over de hoge zandkoppen (de Halen)liepwas er al voor er terpen in deze omgeving waren. We hebben hier ook nog prachtige bosrijke lanen, zoals de Dinzerloane, noordelijk van de Achterweg op de grens met Driesum, de Gouwelaan, zuidelijk van de Voorweg naast de Gereformeerde kerk, het pad naar de Zandhorst en het Meerikkerpaed tegenover het Dorpshuis.

Moai sûnder wjergea,....

Grote stukken van deze paden zijn de laatste jaren aangelegd als fietspad. Vooral in het voorjaar als alles groen wordt en het land vol met bloemen staat als men het geurige hooi ruikt zou men eens over deze paden moeten gaan om zelf te ondervinden wat het betekent “Moai sûnder wjergea binne de Wâlden”